KICK THE TICK

Baza wiedzy

Grafika przedstawiająca kleszcza

KLESZCZE

Na terenie Polski występuje około 19 gatunków kleszczy. Do najpowszechniej występujących gatunków należy Kleszcz pospolity (Ixodes ricinus) oraz kleszcz łąkowy (D. reticulatus). Gatunki różnią się pod względem zasięgu i sezonowości występowania, rodzajem żywicieli oraz przenoszonych chorobotwórczych drobnoustrojów. W naszym kraju kleszcz pospolity występuje w wilgotnych lasach liściastych i mieszanych natomiast nie jest spotykany w ubogim w wodę środowisku suchego boru sosnowego. Duże skupiska kleszczy można napotkać w leśnych legowiskach dzikich zwierząt np. saren i dzików, wzdłuż leśnych ścieżek i w pobliżu wodopojów.

Kleszcz pospolity jest odpowiedzialny za przenoszenie patogenów takich chorób jak m.in. borelioza, kleszczowe zapalenie mózgu, babeszjoza i anaplazamoza. Charakterystyczne dla tego gatunku jest bardzo szerokie spectrum żywicieli, obejmujące ok 300 gatunków ptaków, ssaków i gadów. Kleszcze za pośrednictwem swoich żywicieli przenoszone są z lasów na tereny zielone miast, stad też wysokie ryzyko wczepienia się kleszcza nawet podczas spaceru w parku czy pobytu w przydomowym ogródku.

MAŁE UKŁUCIE, WIELKI PROBLEM

Wkłucie kleszcza, w przeciwieństwie np. do ukłucia komara nie jest odczuwane i najczęściej odkrywa się przyczepionego pasożyta przypadkowo lub podczas oględzin ciała po powrocie ze spaceru. Podczas wkłuwania wydziela substancję znieczulającą, co sprawia, że jego ukłucie jest nieodczuwalne. Wbrew obiegowym opiniom, kleszcze nie spadają z drzew, lecz bytują np. na wysokich trawach i krzewach. Po przyjściu do domu, zwłaszcza ze spaceru po lesie lub parku należy dokładnie obejrzeć swoje ciało i sprawdzić czy nie przynieśliśmy do domu niechcianego i bardzo niebezpiecznego gościa.

Jeśli pasożyt przedostanie się pod ubranie, to może upłynąć kilka godzin zanim odnajdzie właściwe dla siebie miejsce wkłucia i rozpocznie pasożytowanie. Wybiera na ogół miejsca, gdzie skóra ludzka jest miękka, np. wewnętrzne części kończyn, zagięcia stawowe i szyja na granicy włosów.

Szacuje się, że już co trzeci kleszcz może być nosicielem groźnej dla ludzi i zwierząt choroby, wiele z nich jest zainfekowanych nie jednym, lecz większą liczbą chorobotwórczych zarazków.

Grafika przedstawiająca fantoma

KLESZCZOWE ZAPALENIE MÓZGU (TBE)

to jedna z poważniejszych chorób wirusowych centralnego układu nerwowego człowieka.

Na terenach endemicznych ok. 1-3% kleszczy jest zainfekowanych wirusem tzn., że 1 na 100-300 ataków kleszczy prowadzi do rozwoju TBE. Okres inkubacji choroby może trwać od 5-28 dni.

Połowa zainfekowanych pacjentów cierpi z powodu zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych, 40% choruje na zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i mózgu, a 10% na zapalenie ośrodkowego układu nerwowego.

X
Zamknij

BORELIOZA – choroba z Lyme

to najczęstsza choroba odkleszczowa ludzi i zwierząt przenoszona przez kleszcze z rodzaju Ixodes. Na terenach szczególnego zagrożenia nawet 30% (średnio 13,7%) kleszczy może być nosicielami bakterii z rodzaju Borrelia, które stanowią przyczynę choroby.

Wczesne stadium boreliozy to rumień wędrujący występujący w miejscu wkłucia kleszcza. Jest to powiększająca się czerwona plama, która zanika po ok. 4 tygodniach. W późniejszym okresie borelioza może powodować schorzenia stawów, neuroboreliozę, zanikowe zapalenie skóry lub zapalenie mięśnia sercowego.

X
Zamknij

BABESZJOZA

Jest to pasożytnicza choroba zwierząt i ludzi spowodowana przez pierwotniaki z rodzaju Babesia przenoszone przez kleszcze. Pasożyty rozwijają się w czerwonych ciałkach krwi a objawy chorobowe, takie jak: gorączka, dreszcze i bóle mięśniowo-stawowe są podobne do przebiegu malarii. W wyniku rozpadu erytrocytów rozwija się anemia i ogólne osłabienie organizmu. U osób z obniżoną odpornością babeszjoza może zagrażać życiu.

Czynniki zakaźne mogą być przenoszone do krwi żywiciela wraz ze śliną już w pierwszych godzinach po wczepieniu kleszcza. Taki sposób transmisji jest znany w przypadku niektórych wirusów oraz stadiów inwazyjnych pierwotniaków Babesia. Ryzyko transmisji zarazków poprzez ślinę znacznie wzrasta po 24 godzinach od ataku na żywiciela.

Przekazanie patogenów jest możliwe także przez wcieranie kału wydalanego przez zarażonego kleszcza oraz poprzez przesuwanie treści jelita kleszcza w stronę wkłutych w skórę narządów gębowych, czyli tzw. regurgitację.

Podczas usuwania przyczepionych kleszczy możliwe jest uszkodzenie powłok ciała i wylanie zakażonych płynów ustrojowych kleszcza, jest to kolejna możliwa droga zakażenia niebezpieczna również dla osoby, która bez użycia ochronnych rękawic wykonuje zabieg usuwania pasożyta.

W celu ograniczenia ryzyka transmisji zarazków przyczepione kleszcze należy usuwać bezpiecznie i tak szybko jak to jest możliwe. Można do tego celu użyć dostępnego w aptekach zestawu do bezpiecznego usuwania kleszczy KICK THE TICK expert.

X
Zamknij

ANAPLAZMOZA

Nieliczne zgłoszone przypadki tej choroby są spowodowane przeniesieniem riketsji Anaplasma phagocytophilum przez zainfekowane kleszcze. Riketsje atakują białe ciałka krwi a objawy przypominają grypę, są to: gorączka, ból głowy, ból mięśni i złe ogólne samopoczucie.

X
Zamknij

KLESZCZOWE ZAPALENIE MÓZGU (TBE)

Dowiedz się więcej

BORELIOZA – choroba z Lyme

Dowiedz się więcej

ANAPLAZMOZA

Dowiedz się więcej

Czynniki zakaźne mogą być przenoszone do krwi żywiciela wraz ze śliną już w pierwszych godzinach po wczepieniu kleszcza. Taki sposób transmisji jest znany w przypadku niektórych wirusów oraz stadiów inwazyjnych pierwotniaków Babesia sp. Ryzyko transmisji zarazków poprzez ślinę znacznie wzrasta po 24 godzinach od ataku na żywiciela. Przekazanie patogenów jest możliwe także przez wcieranie kału wydalanego przez zarażonego kleszcza oraz poprzez przesuwanie treści jelita kleszcza w stronę wkłutych w skórę narządów gębowych, czyli tzw. regurgitację.

Podczas usuwania przyczepionych kleszczy możliwe jest uszkodzenie powłok ciała i wylanie zakażonych płynów ustrojowych kleszcza, jest to kolejna możliwa droga zakażenia niebezpieczna również dla osoby, która bez użycia ochronnych rękawic wykonuje zabieg usuwania pasożyta.

W celu ograniczenia ryzyka transmisji zarazków przyczepione kleszcze należy usuwać bezpiecznie i tak szybko jak to jest możliwe. Można do tego celu użyć dostępnego w aptekach zestawu do bezpiecznego usuwania kleszczy KICK THE TICK expert.

Grafika Kick The Tick expert

JAK CHRONIĆ SIĘ PRZED KLESZCZAMI?

Podczas przebywania w lesie lub miejskich terenach zielonych należy często przeglądać ubranie, a po powrocie do domu gruntownie przejrzeć odzież i ciało. Kleszcze można przynieść do domu na ubraniu, butach a także razem z pamiątkami z wycieczki np. z bukietem liści, trawy i zebranych kwiatów.

Jeśli pasożyt przedostanie się pod ubranie to może upłynąć kilka godzin zanim odnajdzie właściwe dla siebie miejsce wkłucia i rozpocznie pasożytowanie. Wybiera na ogół miejsca, gdzie skóra ludzka jest miękka, np. wewnętrzne części kończyn, zagięcia stawowe i szyja na granicy włosów.

Wybierając się do lasu dobrze jest ubrać jasne ubranie, na którym łatwo dostrzega się pełzające pasożyty. Ubranie chronione ściągaczami w nadgarstkach i na kostkach, wysokie buty i czapka mogą częściowo ochraniać przed atakami kleszczy. Dobre zabezpieczenie przed kleszczami stanowią kombinezony używane przez osoby pracujące w lesie, dodatkowo można stosować chemiczne środki odstraszające, czyli tzw. repelenty.

Przy wyborze repelentu należy jednak uważać i przed jego zakupem zapoznać się z jego składem i unikać silnych toksycznych subtsancji, takich jak np. DEET.

Skutecznym preparatem dopuszczonym do użycia u dzieci już od 3 go roku życia jest KICK THE TICK Max Repelent Plus. Należy go stosować na skórę, działa ochronnie do 2 godzin na kleszcze, do 4 godzin na meszki i komary.

Grafika przedstawiająca Kick The Tick Repelent